هرآنچه از ورق گالوانیزه نمی دانید …

⦿ خلاصه
ورق های فولادی با روش های مختلفی نظیر غوطه وری و الکترولیتی گالوانیزه شده و برای ادوات کشاورزی، لوازم خانگی (یخچال، بخاری، کولر و ...) ، مخازن آب، هوا کش ها، پنل خورشیدی و...کاربرد دارد. از دیگر مباحث مهم در مورد ورق های گالوانیزه آشنایی با روش تولید، انواع استانداردها، مشخصات ابعادی و وزنی، نحوه نگهداری، انبار و استفاده از آن در حین کار و رعایت نکات ایمنی است که در مقاله زیر به آن پرداخته ایم.

برای گالوانیزه کردن ورق ها می توان از دو ورق سیاه و روغنی استفاده کرد. برای ورق هایی با ضخامت کمتر از 2 میلی متر از ورق روغنی و برای سایز های بالاتر معمولا از ورق سیاه استفاده می شود. این ورق ها روش های مختلفی برای گالوانیزه شدن دارند که در ادامه به آن ها اشاره می کنیم. پیشنهاد میکنیم که قیمت ورق گالوانیزه را به صورت روزانه از امیدالبرز مشاهده نمایید.

ورق ها چطور گالوانیزه می شوند؟

غوطه وری یا حمام مذاب

در این روش کلاف ها وارد خطوط نورد سرد شده و در ابتدا به یکدیگر جوش می خورند و به شکل یک نوار به هم چسبیده در خط حرکت می کنند. هر رول که تمام می شود رول بعدی را به انتهای آن متصل می کنند. در قسمت شستشو سطح ورق برای کیفیت بهتر در فرایند گالوانیزه شدن با مواد قلیایی آغشته گردیده و با برس زنی و شستشو با آب گرم تمیز و با هوای داغ خشک می شود.

در ادامه کلاف های پاکیزه شده وارد کوره های آنیل با اتمسفر محافظ می شوند. ورق طی سه مرحله پیش گرم، گرم کردن و همدمایی (Soaking) در تطابق با کاربرد محصول آنیل شده و توسط سیستم خنک کننده، دمای آن برای داخل شدن به حمام مذاب روی آماده می گردد. با خارج شدن از این مرحله، لایه ای نازک از ماده روی بر روی ورق می نشیند.

بعد از خروج، بلافاصله  با جت هوا ضخامت پوشش، به شکل متناسب پخش می گردد. در ادامه پس از دمش هوا و پاشش آب، ورق وارد تانک آب سرد گشته و تا دمای محیطی سرد می شود و با دمش هوای گرم خشک می گردد.

الکترولیتی (الکتروگالوانیزه)

در گالوانیزه سرد از رسوب های الکتریکی بهره می برند. در این روش ورق های گالوانیزه از طریق یون های فلز روی با بار مثبت بر سطح ورق فولادی با بار منفی رسوب کرده اند به وجود می آیند. ضخامت محافظتی روی، بر سطح ورق در این روش کم دوام است اما می توان جهت افزایش عمر ورق در هنگام استفاده آن را رنگ آمیزی کرد.

روش گالوانیزه سرد

گالوانیزاسیون با اسپری (روش کم استفاده)

برای انجام این کار ابتدا باید ورق را از اکسیدهای سطحی، گرد و غبار و سایر آلودگی ها پاک کنیم. سپس ماده روی را که به شکل مایع و مذابی است بر روی فولاد می پاشیم. پس از آن برای این که چسبندگی بهتری پیدا کند ورق را تحت دما قرار می دهند. در این شیوه دوام روی کمتر از دو روش قبلی است. این شیوه کم استفاده بوده و ورق گالوانیزه؛ با ماندگاری بالا از آن به وجود نمی آید.

مشخصات ابعادی و وزنی ورق گالوانیزه

ورق های گالوانیزه بنا به استفاده مشتریان می توانند در ابعاد و وزن های مختلف تولید شوند. ضخامت کلاف های گالوانیزه تولیدی در ایران از محدوده 0.25 الی 2 میلی متر قابل تولید است و نمونه هایی از عرض و وزن تولیدی را جدول زیر مشاهده می کنید.

استاندارد های تولید ورق گالوانیزه

همانند دیگر مقاطع فولادی، ورق های گالوانیزه نیز با استاندارد های مختلفی در ایران تولید می شوند. جدولی که پیش روی شماست؛ دید بهتری از قیاس انواع استانداردها به ما می دهد.

در جدول بالا استاندارد های مختلفی از تولید ورق های گالوانیزه ذکر شده که بنا به نیاز کشورها به صورت ملی یا بین المللی تدوین شده است. این استانداردها متعلق به کشور های زیر است:

  • ISO/ International Organization Standardization (سازمان بین المللی استاندارد)
  • EN/ European Standard (اروپا)
  •  UNI/ Ente Nazionale Italiano di Unificazione(ایتالیا)
  • ASTM/ American Society for Testing and Materials (آمریکا)
  • BS/ British Standard (استاندارد انگلستان)
  • JIS/ Japanese Industrial Standard (ژاپن)
  • DIN/ Deutsches Institut für Normung (آلمان)
  • French AFNOR STANDARD /NF (استاندارد فرانسه)

کاربردهای ورق گالوانیزه

ورق گالوانیزه به مانند دیگر ورق های فولادی که در مقاله ورق فولادی چیست؟ درباره ی آن صحبت کردیم؛ کاربردهای گوناگونی برای مصارف عمومی و صنعتی دارد که شامل موارد زیر می شود:

  • صنایع ساخت خودرو (قطعات خودروها و قسمت های داخلی)
  • انبارها و سازه های فضایی
  • مخازن نگهداری آب
  • ناودان ها و لوله ها
  • ماشین آلات کشاورزی
  • دودکش ها و کانال های هواکش
  • استفاده در کابینت منازل
  • استفاده در لوازم خانگی گوناگون نظیر بخاری، کولر، یخچال، ماکروویو، ماشین لباسشویی و…
  • سینی کابل، سقف های فلزی، پنل خورشیدی، تابلو های برق و…
کاربرد ورق گالوانیزه
sheet (15)

کاربران گرامی سایت امیدالبرز میتوانند برای مشاهده قیمت روزانه آهن آلات به صفحه محصول ورق مراجعه کنند. 

خواص شیمیایی و فیزیکی ورق گالوانیزه

نقطه ذوب پوشش گالوانیزه در حدود 419 الی 450 درجه و نقطه ذوب فولاد هم بین 1420 الی 1520 است. جرم حجمی فولاد نیز درمای 20 درجه مساوی با 85.7 گرم بر سانتی متر مکعب می باشد. نقطه ذوب پوشش به ما نشان می دهد در صورت بروز آتش سوزی اگر ورق ذوب نشد؛ امکان از بین رفتن پوشش فلزی “روی” که برای محافظت بر روی آن ایجاد شده است بسیار زیاد است. به همین سبب در صورتی که چنین اتفاقی افتاد باید ورق را مجددا بررسی کرد و در صورت نیاز گالوانیزه نمود تا قابل ارائه به مشتریان باشد.

بسته بندی های ورق گالوانیزه

ورق های گالوانیزه بنا به مصرف داخلی و یا صادرات با بسته بندی های متفاوتی به مشتریان ارائه می شوند که نمونه های آن را در تصاویر زیر مشاهده می کنید.

شیت ورق گالوانیزه
رول ورق گالوانیزه

نحوه انبار کردن و نگهداری ورق های گالوانیزه

برای دور نگه داشتن ورق های گالوانیزه به مانند سایر مقاطع فولادی باید نکاتی مختلفی را رعایت کنید. ممکن است گمان کنید به سبب گالوانیزه شدن ورق که آن را در مقابل خوردگی و رطوبت محافظت می کند؛ نگهداری از آن ها آسوده خواهد بود و پایبندی به اصولی خاص برای انبارداری ضرورت ندارد اما اینطور نیست.

برای آن که ورق گالوانیزه کیفیت خود را از دست ندهد باید بدانید که شرایط نگهداری این نوع مقاطع در فضای سرپوشیده و باز با هم متفاوت هستند که در ادامه به آن اشاره خواهیم کرد.

نگهداری ورق گالوانیزه در فضای بسته

برای بالا نگه داشتن کیفیت این مقاطع در محیط سرپوشیده می بایست با توجه به نکات زیر ورق را در شرایط مطلوب نگهداری کنیم:

  1. ورق های گالوانیزه را در دمای یکسان و بالای نقطه شبنم، جهت پیشگیری از تجمع رطوبت میعان یافته نگهداری نمائید.
  2. در فضاهای سرپوشیده ورق های گالوانیزه باید در محل پاکیزه و عاری از مراکز تجمع آلودگی شیمیایی انبار شود.
  3. برای جلوگیری از رسیدن رطوبت به ورق فولادی آن را بر روی سکوهای چوبی یا فلزی قرار دهید.
انبار ورق گالوانیزه

نگهداری ورق گالوانیزه در فضای باز

شیوه حفاظت و نگهداری از این نوع ورق ها در محیط باز متفاوت از فضای سرپوشیده است. به همین سبب می بایست موارد زیر را برای پایداری کیفیت محصول در نظر بگیرید:

  1. بین پوشش و ورق فضای باز در نظر بگیرید تا امکان گردش هوا وجود داشته باشد.
  2. اگر امکان پوشش گذاری و بسته بندی کلاف یا بندیل ها وجود ندارد، می توانید با استفاده از چارچوب یا داربست فلزی سقف موقت ایجاد کرده و با پوشش از جنس تارپولین (Trap/Tarpaulin) یا پلی اتیلین (Polyethylene/PE) از آن محافظت کنید.
  3. از تجمع رطوبت احتمالی در نوسانات دمای هوا جلوگیری نمائید.
  4. حتما از محل نگهداری بازدید مداوم داشته باشید تا از عدم نفوذ رطوبت احتمالی میان بندیل و کلاف اطمینان حاصل شود.
ورق گالوانیزه در محوطه باز

نکات ایمنی

برای باز کردن تسمه ها و استفاده از محصولات گالوانیزه باید پروتکل های خاصی را رعایت نمائید تا آسیب جسمانی را به حداقل برسانید. برای حفاظت از خود بهتر است نکات زیر را در نظر داشته باشید:

  • هنگام باز کردن نوار یا تسمه ها احتیاط کنید؛ چرا که تحت تنش بوده و با آزاد کردن یکباره آن ها ممکن است چشم یا سایر اعضای بدنتان دچار آسیب جدی شود.
  • هنگام انبار نمودن ورق های کویل از تکیه گاه های مطمئن برای استقرار آن استفاده نمائید.
  • هنگام انجام سوراخکاری و ماشین کاری براده و ذرات شیمیایی در هوا پخش می شوند و برای جلوگیری از آسیب افرادی که مشغول به کار هستند پیشنهاد می شود از دستکش، ماسک غبار گیر AP2 (مطابق با استاندارد اروپایی EN 146 FFP2S)، عینک های مخصوص و تجهیزات مناسب استفاده گردد.
  • برای کاهش ذرات غبار از هواکش های موضعی استفاده کنید تا جریان هوا گردش بهتری داشته و آلودگی محیطی غلبه نکند.

برای آن که بدانید حد مجاز تماس با بخارات و اکسید های فلزی ناشی از ورق های گالوانیزه چه میزان است بهتر است به مواردی که در جدول ذیل آمده است توجه کنید:

راهنما :

  • STEL: به معنای میزان در معرض بودن در زمان کوتاه (short term exposure limit) است.
  • TWA: متوسط زمان مجاز در معرض بودن (Time weighted Average) را نشان می دهد.

اعداد بالا تنها به عنوان راهنما هستند و حتی بهتر است کمتر از حد مجاز، این موارد را رعایت کنید تا خطر احتمالی را بیشتر و بیشتر کاهش دهید.

از این که تا اینجای مقاله با ما همراه بودید سپاسگزاریم. مجمتع فولاد و آلومینیوم امید البرز تولید کننده و ارائه دهنده محصولات فولادی است که واسطه ها را حذف کرده و با ارائه مستقیم این محصولات و قیمت مقرون به صرفه، خدمات مطمئن را به مشتریان این حوزه ارائه می کند.

مقالات پیشنهادی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

آواتار موبایل
منوی اصلی x